1. Giriş

5651 sayılı Kanunun amacı; içerik sağlayıcı, yer sağlayıcı, erişim sağlayıcı ve toplu kullanım sağlayıcıların yükümlülük ve sorumlulukları ile internet ortamında işlenen belirli suçlarla mücadeleye ilişkin usul ve esasları belirlemektir. 2026 değişikliği, bu yapıya dijital oyun ekosistemini ve çocukların çevrim içi ortamda korunmasını merkeze alan yeni bir alan eklemektedir. Böylece Kanun, yalnızca hukuka aykırı içeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesiyle sınırlı bir metin olmaktan çıkarak, platformların teknik ve idari uyum yükümlülüklerini de düzenleyen bir çerçeveye dönüşmektedir.

2. Yeni Tanımlar: Oyun, Oyun Dağıtıcı, Oyun Geliştirici ve Oyun Platformu

Değişiklikle Kanunun 2. maddesine “oyun”, “oyun dağıtıcı”, “oyun geliştirici” ve “oyun platformu” tanımları eklenmiştir. “Oyun”, internet aracılığıyla dağıtılan veya güncellenen, çevrim içi ya da çevrim dışı oynanabilen dijital oyunları ifade eder. “Oyun dağıtıcı”, oyunların son kullanıcıya ulaştırılması amacıyla satış kanalları, lisans anahtarları ve dijital hak yönetimi süreçlerinde mali veya teknik aracılık yapan kişidir. “Oyun geliştirici”, oyunu veya oyun içeriğini tasarlayan, yazılımını geliştiren ya da geliştirme sürecini yöneten kişidir. “Oyun platformu” ise oyunların ve ek içeriklerin sergilenmesi, satışı, dağıtımı, indirilmesi veya oynanmasına teknik altyapı sağlayan; kullanıcı erişimini, lisans yönetimini veya kullanıcılar arası etkileşimi koordine eden gerçek veya tüzel kişidir. Bu tanımlar, dijital oyun alanını 5651 sayılı Kanun bakımından müstakil bir düzenleme alanı hâline getirmektedir.

3. Sosyal Ağ Sağlayıcılar Bakımından Çocukların Korunması

Ek 4. maddede yapılan değişiklikle sosyal ağ sağlayıcıların çocuk kullanıcılara yönelik yükümlülükleri ağırlaştırılmıştır. Sosyal ağ sağlayıcı, on beş yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak; bu sonucu sağlamak için yaş doğrulama dâhil gerekli tedbirleri alacaktır. On beş yaşını doldurmuş çocuklar bakımından ise çocuklara özgü ayrıştırılmış hizmet sunulması için gerekli tedbirler alınacaktır. Ayrıca bu kapsamda alınan tedbirlerin sosyal ağ sağlayıcının kendi internet sitesinde yayımlanması zorunlu tutulmuştur. Bu düzenleme, çocukların yetişkin kullanıcılarla aynı dijital risk ortamına bırakılmaması ve platformların koruyucu mimari geliştirmesi bakımından önemlidir.

4. Ebeveyn Kontrol Araçları ve Aldatıcı Reklamların Önlenmesi

Sosyal ağ sağlayıcılar için açık, anlaşılır ve kullanıma elverişli ebeveyn kontrol araçları sağlama yükümlülüğü getirilmiştir. Bu araçlar; hesap ayarlarının kontrol edilmesini, satın alma, kiralama ve ücretli üyelik gibi ücrete dayalı işlemlerin ebeveyn iznine veya onayına bağlanmasını, kullanım süresinin izlenmesini ve sınırlandırılmasını içermektedir. Böylece çocukların yalnızca içerik bakımından değil, ekonomik işlem ve ekran süresi bakımından da korunması amaçlanmıştır. Sosyal ağ sağlayıcının aldatıcı reklamları engelleyici tedbirler alma yükümlülüğü ise özellikle çocuk ve genç kullanıcıların ticari manipülasyonlara karşı korunması bakımından tamamlayıcı bir işlev görmektedir.

5. Büyük Sosyal Ağ Sağlayıcılar İçin Hızlandırılmış Uygulama

Türkiye’den günlük erişimi on milyondan fazla olan sosyal ağ sağlayıcılar için daha ağır ve hızlı yükümlülükler öngörülmüştür. Bu sağlayıcılar, 8/A maddesi kapsamında gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde verilen kararların gereğini derhâl ve en geç bir saat içinde yerine getirecektir. Ayrıca Kanun uyarınca verilen içeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesi kararlarına konu yayının kendi internet sitesinde yayınlanmaması için gerekli her türlü tedbiri almakla yükümlüdür. Bu hüküm, karar konusu içeriğin yeniden dolaşıma sokulmasını önlemeyi hedeflemektedir.

6. Kurumun Denetim Yetkisi ve Sürelerin Kısaltılması

Değişiklik, Kurumun denetim kapasitesini güçlendirmektedir. Sosyal ağ sağlayıcılardan talep edilen açıklama, bilgi ve belgelerin verilme süresi “en geç üç ay” yerine “derhâl ve on beş günü geçmemek üzere Kurum tarafından belirlenecek süre” olarak düzenlenmiştir. Bu değişiklik, internet ortamındaki hukuka aykırı içerik, çocuk güvenliği, reklam ve kamusal risklerin hızlı sonuç doğurması nedeniyle idari denetimi daha etkili kılmayı amaçlamaktadır.

7. Oyun Platformlarına İlişkin Ek Madde 5

Kanuna eklenen Ek Madde 5 ile oyun platformları için özel bir yükümlülük rejimi kurulmuştur. Oyun platformu, usulüne uygun olarak derecelendirilmeyen oyunları sunamayacaktır; ancak derecelendirilmemiş oyunları en yüksek yaş kriterine göre derecelendirmek kaydıyla sunabilecektir. Türkiye’den günlük erişimi yüz binden fazla olan yurt dışı kaynaklı oyun platformları, Türkiye’de gerçek veya tüzel kişi temsilci belirlemek ve temsilci bilgilerini Kuruma bildirmekle yükümlüdür. Oyun platformları ayrıca hesap ayarlarının kontrolü ile satın alma, kiralama ve ücretli üyelik gibi işlemlerin ebeveyn iznine veya onayına bağlanmasına yönelik ebeveyn kontrol araçları sağlayacaktır. Bu alanın uygulama ayrıntıları, Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenecektir.

8. Yaptırımlar: Para Cezası ve Bant Genişliği Daraltması

Oyun platformları bakımından yaptırım sistemi kademeli kurulmuştur. Yükümlülüğün bildirimden itibaren otuz gün içinde yerine getirilmemesi hâlinde bir milyon Türk lirasından on milyon Türk lirasına kadar idari para cezası; buna rağmen aykırılığın devamı hâlinde on milyon Türk lirasından otuz milyon Türk lirasına kadar ikinci idari para cezası uygulanabilecektir. İkinci cezanın tebliğinden sonra da yükümlülük yerine getirilmezse Başkan, internet trafiği bant genişliğinin yüzde otuz oranında daraltılması için sulh ceza hâkimliğine başvurabilecektir. Aykırılığın devamında bu oran yüzde elliye kadar çıkarılabilecektir. Sosyal ağ sağlayıcılar bakımından ise reklam yasağı, para transferi yasağı ve daha yüksek oranlı bant genişliği daraltması gibi araçlar öngörülmüştür. Böylece önce idari ve mali yaptırım, devamında yargı kararıyla teknik müdahale esas alınmıştır.

9. Sonuç

01.05.2026 tarihli değişiklik, 5651 sayılı Kanunun kapsamını dijital oyunlar ve çocukların çevrim içi güvenliği yönünden önemli ölçüde genişletmektedir. Düzenlemenin güçlü yönü, çocukların korunmasını yaş doğrulama, ayrıştırılmış hizmet, ebeveyn kontrolü ve oyun derecelendirmesi gibi somut yükümlülüklere bağlamasıdır. Tartışmaya açık yönü ise yaş doğrulama ve derecelendirme gibi teknik alanların önemli ölçüde ikincil düzenlemelere bırakılmasıdır. Bu nedenle Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelik, değişikliğin pratik etkisini belirleyecek temel metin olacaktır. Sonuç olarak değişiklik, sosyal ağ ve oyun platformları bakımından platform sorumluluğunu artıran, çocukları merkeze alan ve idari denetimi güçlendiren yeni bir dönemin başlangıcı niteliğindedir.

Kaynak: 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun ve 01.05.2026 tarihli değişiklik metni.